Walka z dronami, obrona powietrzna. AU przedstawia plan [WYWIAD]

Autor. Agencja Uzbrojenia
„Plany są ambitne, ale i kosztowne”, powiedział Defence24 gen. bryg. dr inż. Michał Marciniak zapytany o ochronę Polski przed atakami bezzałogowców. Rozmawialiśmy o rozwoju obrony powietrznej kraju.
Na jakim etapie znajdują się programy modernizacji technicznej polskiej obrony powietrznej? Jakie będą kolejne etapy budowy parasola ochronnego pod polskim niebem? Czy polskie systemy przeciwlotnicze Pilica+ i Piorun będą rozwijane? Te i inne pytania skierowaliśmy do gen. bryg. dr inż. Michała Marciniaka, zastępcy szefa Agencji Uzbrojenia oraz Pełnomocnika MON ds. Budowy Systemu Zintegrowanej Obrony Przeciwlotniczej i Przeciwrakietowej.
Jędrzej Graf, Defence24.pl: Panie Generale, pod koniec ubiegłego roku osiągnięto wstępną gotowość operacyjną systemu Wisła w konfiguracji z IBCS. Co to oznacza i jakie będą kolejne kroki? Kiedy z pierwszą fazą Wisły zostaną zintegrowane kolejne elementy z polskiego przemysłu, np. węzły łączności i radary?
Gen. bryg. dr inż. Michał Marciniak: Osiągnięcie IOC (ang. Initial Operational Capability, pol. wstępna gotowość operacyjna – przyp. red.) przez system Wisła było powiązane z zakończeniem etapu szkolenia dotyczącego umiejętności indywidualnych personelu. W naszej „układance” było to jedno z ważniejszych wydarzeń. Obecnie trwa etap zgrywania na poziomie dywizjonu oraz szkolenia bojowego, po zakończeniu którego system osiągnie FOC (ang. Full Operational Capability, pol. pełna gotowość operacyjna – red.). Warto nadmienić, że przed ogłoszeniem FOC odbędzie się rakietowe strzelanie bojowe na poligonie w Ustce, które potwierdzi funkcjonowanie całego systemu oraz procedur z nim związanych.

Autor. plut. Aleksander Perz / 18 Dywizja Zmechanizowana
Równolegle trwają prace nad dostarczeniem polskich komponentów systemu Wisła takich jak kabiny dowodzenia czy mobilne węzły łączności. Dostawy tych elementów oraz ich integracja z elementami produkcji USA powinny zakończyć się do 2027 roku.
Chciałbym w tym miejscu podziękować wszystkim, którzy byli i pozostają zaangażowani w ten proces, zaczynając od mojego zespołu – Szefostwa Zintegrowanej Obrony Powietrznej w Agencji Uzbrojenia, poprzez przeciwlotników z Dowództwa Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych i Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, wszystkich osób przychylnych naszej sprawie w różnych instytucjach Ministerstwa Obrony Narodowej, na żołnierzach 3. Warszawskiej Brygady Obrony Powietrznej i 37. dywizjonu rakietowego Obrony Powietrznej kończąc.
Jak przebiega wdrażanie drugiej fazy programu obrony powietrznej średniego zasięgu? Czy w związku z obecną sytuacją możemy spodziewać się zmian w konfiguracji systemu, na przykład zakupów pocisków rakietowych, które nie były planowane?
Realizacja drugiej fazy programu przebiega zgodnie z planem. Podpisano już większość umów dotyczących zakupów w ramach programu Foreign Military Sales (radarów LTAMDS, wyrzutni M903A2, systemu IBCS, rakiet PAC-3 MSE, elementów kryptograficznych, wsparcia technicznego amerykańskich agencji rządowych). Obecnie te kontrakty wchodzą w fazę realizacyjną. Na końcowym etapie jest także umowa na zabezpieczenie techniczne oraz laboratoria szkoleniowe, a także umowy dotyczące szkolenia obsług systemu Wisła.
Na 2025 r. zaplanowano również podpisanie umów z polskim przemysłem obronnym w zakresie krajowych elementów systemu. Uwzględniając doświadczenia z pierwszej fazy zakontraktujemy kabiny dowodzenia, mobilne węzły łączności, podwozia specjalne, radary, w tym System Pasywnej Lokacji, oraz pozostały sprzęt niezbędny do ukompletowania kolejnych dywizjonów systemu Wisła.

Autor. Agencja Uzbrojenia
Na chwilę obecną nie planuje się zmian w konfiguracji systemu Wisła. Niemniej jednak prowadzone są prace nad rozwojem rakiet rodziny CAMM oraz ich integracją z systemem IBCS (w ramach programu Narew). Zakłada się, że w przypadku spełnienia podstawowych wymagań dla systemu średniego zasięgu rakieta CAMM w wersji MR będzie wykorzystana w niedalekiej przyszłości jako tzw. Low Cost Interceptor w systemie Wisła.
Rozpatrywana jest również możliwość uzupełnienia systemu o istniejące efektory, np. PAC-2 GEM-T. Prowadzone są także rozmowy na temat programu wspólnego, międzynarodowego opracowania przyszłego środka bojowego o nazwie FCM (Future Common Missile).
Druga faza Wisły to także integracja polskich elementów: radarów oraz pocisków CAMM-ER z systemu Narew. Jakie są kolejne kroki i kiedy możemy spodziewać pierwszego zintegrowanego systemu Wisła-Narew?
W ramach programu Narew prowadzone są prace zmierzające do integracji z systemem IBCS radarów Bystra, Sajna, P-18PL i SPL (poprzez system SMS). Ponadto, integrowane z IBCS są również rakieta CAMM-ER wraz z wyrzutnią iLauncher. Zgodnie z przyjętym harmonogramem pierwsze testy całego systemu planowane są w 2027 r., kolejne w 2028 r. (powiązane ze strzelaniami na poligonie WSMR w USA). Powyższe powinno doprowadzić do pełnej integracji dostarczanych systemów Wisła i Narew.

Autor. plut. Aleksander Perz / 18 Dywizja Zmechanizowana
Decyzja o wdrożeniu systemu IBCS do systemu Wisła-Narew została podjęta prawie dekadę temu. Jak ocenia ją Pan Generał z dzisiejszej perspektywy, patrząc na doświadczenia z Ukrainy i kierunki rozwoju zagrożenia ze strony Rosji?
Prawdą jest, że koncepcja sieciocentrycznego systemu dowodzenia w systemie Wisła stała u podstaw budowy tego systemu od samego początku, niemniej jednak decyzja o wykorzystaniu IBCS zarówno do Wisły, jak i do Narwi zapadła w 2019 r. Patrząc z perspektywy ostatnich lat i wydarzeń za wschodnią granicą RP, należy stwierdzić, że Siły Zbrojne RP nie mogły podjąć lepszej decyzji niż budowa zintegrowanego systemu obrony przeciwlotniczej i przeciwrakietowej w oparciu o system IBCS i elementy systemów Patriot i Narew.
Obecna taktyka działania potencjalnego przeciwnika dobitnie wskazuje na konieczność stosowania rozproszonego ugrupowania OPL zapewniającego jego przetrwanie i skuteczne oddziaływanie na przeciwnika. Możliwości, które daje IBCS, sprawiają, że obrona przeciwlotnicza i przeciwrakietowa bazująca na tym systemie jest i będzie skuteczna przeciwko obecnym i przyszłym zagrożeniom.
Chciałbym w tym miejscu podziękować tym wszystkim, którzy (na szczęście nieskutecznie) zabiegali o oddzielne prowadzenie programów Wisła i Narew, z dwoma różnymi systemami dowodzenia. Im bardziej byli na „nie”, tym większa była motywacja naszego zespołu.

Autor. Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych
W jaki sposób będzie rozwijany system Pilica+, szczególnie jeśli chodzi o zwalczanie systemów bezzałogowych? Jakie środki planuje się przeznaczyć na ten cel, biorąc pod uwagę użycie Szahidów przez Rosję, a także możliwość dalszego przyspieszenia produkcji oraz stopnia zaawansowania BSP tej klasy? Czy przewidziano zastosowanie przechwytujących bezzałogowców, amunicji programowalnej lub systemów energii skierowanej?
Systemy bezzałogowe są wyzwaniem dla całych Sił Zbrojnych RP. W ten sposób należy postrzegać podejście, w tym w AU, w zakresie zdolności do zwalczania obiektów powietrznych typu BSL.
Ponadto, chciałbym podkreślić, że de facto powstał nowy rodzaj sił zbrojnych, który będzie zajmował się tym obszarem odpowiedzialności.
Przechodząc do konkretów, obecnie w ramach programu Pilica+ planuje się rozszerzenie możliwości zwalczania BSL poprzez realizację programu Nida po jego uprzednim zredefiniowaniu. Wspólnie z SG WP, przy udziale Inspektoratu BSU, opracowane zostały kierunki rozwoju systemów antydronowych, które zaczęły być realizowane. Agencja Uzbrojenia w przeciągu kilku miesięcy zrobi pierwszy krok, tj. przystąpi do modernizacji systemu SKYCtrl z jednoczesnym uwzględnieniem możliwości spiralnego rozwoju w zakresie zdolności zwalczania BSL. Plany są ambitne, ale i kosztowne. Obecnie najważniejszym zadaniem będzie znalezienia odpowiedniego poziomu finansowania dla tych programów, a co za tym idzie, nadanie przez SG WP priorytetu budowie systemów antydronowych.
Zestaw Piorun został zgłoszony do programu EDIRPA, lecz bez sukcesu. Czy może Pan potwierdzić, że polski system trafił na listę rezerwową? Czy planuje się krajowe finansowanie rozwoju Pioruna do standardu Piorun NG, gdyby program nie otrzymał europejskiego grantu?
Tak, potwierdzam. Zgodnie z decyzją Ministra Obrony Narodowej program EDIRPA jest realizowany zgodnie z przyjętym harmonogramem, pomimo że nasz wniosek trafił na tzw. listę rezerwową.

Autor. Polska Grupa Zbrojeniowa
Jednocześnie mogę potwierdzić, że w AU podjęliśmy czynności mające na celu zagwarantowanie rozwoju rakiety Piorun. Jesteśmy już po pierwszych rozmowach z producentem rakiet, w trakcie których omówiliśmy kierunki modernizacji tego efektora. Pragnę w tym miejscu zapewnić, że PPZR Piorun pozostanie MANPADS-em (ang. Man-Portable Air Defence System, pol. przenośny przeciwlotniczy zestaw rakietowy – red.).
Offset w drugiej fazie programu Wisła obejmuje produkcję elementów amunicji do systemu Homar-A. Na jakim etapie znajduje się program Homar-A? Czy przewiduje się zawarcie umowy w bieżącym roku na ponad setkę wyrzutni? Co z pozostałymi pojazdami przewidzianymi umową ramową?
Realizacja programu Homar-A zakłada możliwość produkcji wybranych elementów i montażu rakiet GMLRS w polskich zakładach. Obecnie oczekujemy od strony amerykańskiej pisemnego zapewnienia o zakresie transferu technologii, co powinno umożliwić nam rozpoczęcie negocjacji z producentem systemu. Niestety zmiana administracji za Oceanem wydłuża ten proces.
W programie Wisła-Narew mamy połączenie amerykańskich i polskich podzespołów, sensorów, efektorów, elementów łączności. Czy widzi Pan potencjał, aby podobnie realizować inne programy prowadzone we współpracy z USA, np. integrując polskie bezzałogowce ze śmigłowcami Apache oraz krajowe komponenty w czołgach Abrams?
Oczywiście. Kiedy wyszliśmy z pomysłem integracji polskich komponentów z systemem IBCS, uznano to za zbyt śmiałe posunięcie. Jak się okazało, warto stawiać sobie ambitne cele, ponieważ dziś nie tylko integrujemy nasze podzespoły z systemem amerykańskim, ale w kilku przypadkach zastępujemy komponenty z USA narodowymi. Przykładem jest choćby łączność niektórych komponentów IBCS bazujących na polskich radioliniach.

Autor. st. szer. A. Trypuć / 1 Mazurska Brygada Artylerii
Jeżeli w obszarze śmigłowców Apache czy czołgów Abrams ktoś wpadnie na pomysł, jak, co i z czym zintegrować, chętnie służymy pomocą. Uważam, że polska myśl techniczna i możliwości naszego przemysłu oraz nauki dają nam rękojmię powodzenia.
Dziękuję za rozmowę.
Tadeusz Żeleźny - analityk systemowy
Interes USA to nie interes Polski. Czas się obudzić w twardym realu rządzonym przez siłę i interesy- i zacząć uważnie szacować interesy innych graczy, także USA. REALNIE na jednym wózku jedziemy z Flanką - i to jest jedyny sojusz wiarygodny i warty budowy. Reszta graczy - w tym USA - to gracze do instrumentalnego wykorzystania - z duża dozą nieufności i ostrożności na każdym kroku. Niestety - ten wywiad upewnia mnie, że MON, AU, SG - no i kierownictwo Polski - poprzednie i obecne - nie wyciągają elementarnych wniosków z układu sił i strategii innych graczy - zwłaszcza USA. Zatrzymaliśmy się mentalnie na ślepym uwielbieniu do NATO i USA [i do Brukseli]- a grozi nam realizacja ultimatum Ławrowa z grudnia 2021 jako wynagrodzenie dla Rosji za "manewr odwróconego Nixona" - do czego OFICJALNIE dąży USA. Lub realizacja supermocarstwa Lizbona-Władywostok przez FRA-DE-RU, też po trupie Polski i Ukrainy i Bałtów.
Tadeusz Żeleźny - analityk systemowy
Co do komentarzy mojego posta: na pewno możemy zastąpić IBCS swoim suwerennym systemem C5ISTAR/EW-AI, zbudowanym od podstaw [hardware/software] na maszynach fotolitografii ca 5 nm kupionymi od belgijskiego ASML. Zbudować system LEPSZY i dokładnie wg NASZYCH wymagań - spinający w czasie rzeczywistym wszystkie domeny w jedna metadomenę - czyli wszystkie sensory-wszystkie nosiciele [docelowo w 99% zdronizowane]- wszystkie efektory [docelowo w 99% precyzyjne]. Na pewno możemy kupować technologie od Korei Płd, Turcji, państw Flanki itd - pewne rzeczy nieoficjalnie, czy pod inną etykietką. Na pewno możemy produkować razem z Ukraińcami najlepsze na świecie tanie drony wszelkich klas na miliony, rakiety 20 razy tańsze od amerykańskich na dziesiątki tysięcy, silniki turbinowe dla wszelkich platform, wspólnie rozwijać pod ziemią ośrodki jądrowe. Nie mamy nic do stracenia - a wszystko do zyskania.
Seb66
Mistrze nad mistrzami w...planowaniu i OPÓŹNIANIU. Nie kupują SKYCtrl bo.....najpierw chcą go zmodernizować. Program antydronowy NIDA, tak tak pracujemy nad jego tu uwaga nie zakupem, tylko nad....zredefiniowaniem wymagań i założeń. AU, to kontynuacja niechlubnego Inspektoratu Uzbrojenia. Betonu myślowego i przeraźliwie wąskich horyzontów umysłowych. Nie da się zmieniając tylko nazwę, ale z tymi samymi ludźmi, w tych samych zaskorupiałych strukturach j tych samych przyzwyczajeniach do wieloletnich nieefektywnych analiz i bezowocnych dialogow technicznych dzis szumnie nazywanych "konsultacjami rynkowymi" , z manierą wiecznego redefiniowania i "dostosowywania do zmieniających się warunków pola walki" doprowadzic do istotnej modernizacji technicznej i znaczącego wzrostu zdolności obronnych WP. Niech mnie ktoś przekona że priorytetem są NIEUZBROJONE drony rozpoznawcze wobec dronów uzbrojonych w ppk czy Pioruny?
mobilnyPL
Tia.....pije kawę jem ciacho i tak sobie myślę ....żołnierze spieszeni lub na pace Stara bo BWP Borsuk nadal nie zamówiony....smutne
Essex
To na vo czekasz? Zamawiaj! Najlepiej 5000 sztuk, na jutro!
mobilnyPL
No no wszak BWP to taki marginalny pojazd w XXI wieku
Essex
Inni tworza brygady, dyeizje. Buduja samoloty, okrety, rskiety, lasery. My tworxymy plaaaany!. Uderzymy we wroga 430 planami a na jego tyly zrobimy zrxut analiz!
Tadeusz Żeleźny - analityk systemowy
Po pierwsze i NAJWAŻNIEJSZE - jeżeli nie mamy kodów źródłowych i dokumentacji całego hardware IBCS - to ten system stanowi KONTROLĘ POLSKI przez USA. Tak samo system Patriot. To nie wzrost SUWERENNOŚCI STRATEGICZNEJ Polski - wręcz odwrotnie - bardzo poręczne i łatwe [i w dodatku za nasze ciężkie pieniądze] umożliwienie sprzedanie Polski Rosji w ramach "manewru odwróconego Nixona" - bo Rosję "trzeba za to wynagrodzić" - a Rosja wprost w ultimatum Ławrowa żąda wycofania NATO za Odrę i swojej strefy wpływów w CEE. CO ROBIĆ? Kupić licencję koreańskiego prak/plot L-SAM [zresztą deklasującego Patriota w zasięgu i pułapie przechwycenia], kupić maszyny fotolitografii 5 nm od ASML i zbudować SWÓJ SUWERENNY kompleks sieciocentryczny C5ISTAR/EW-AI - spinający real-time nie tylko cała obronę nieba, ale także inne domeny - wszystkie zasoby WP i infrastrukturę krytyczną.
Suchar
Tadeuszu kodun źródłowego to nie dostaniesz nigdy. Udostępnienie tego to jak przekazanie know-how, można sobie taki system skopiować wtedy lub zmodyfikować. To jakby kupując x komputerów z systemem Windows żądać kodu źródłowego tego ostatniego. Albo kupujesz "czarną skrzynkę" i modlisz się by w chwili próby działało, albo budujesz "suwerennie" sam. W Polsce są tacy informatycy że ho ho, nie mówiąc już o UE. Dogonią i prześcigną Amerykę he he
Constras
"Kody źródłowe" to częste hasło i chyba nie zawsze oznacza to, co komentujący zdają się przez nie rozumieć. W przypadku systemów o zamkniętej architekturze (F-16 na przykład) - kody źródłowe faktycznie są konieczne by np. integrować nowe rodzaje uzbrojenia czy modyfikować działanie np. komputera zarządzającego misją. W przypadku systemu o otwartej architekturze nie musi tak być (choć nie wiem, czy w przypadku IBCS tak jest czy nie) - "otwartość" architektury powinna pozwalać m.in. na podłączanie nowych rodzajów sprzętu (w przypadku IBCS np. radarów, efektorów). "Brak kodów" nie oznacza automatycznie, że czyjś sprzęt można np. zdalnie unieruchomić - choć oczywiście każdy system powinien być pod tym względem audytowany, bo techniczna możliwość takiego działania oczywiście może istnieć.
Essex
Brak dostepu do kodu mize oznaczac wszystko, rowniez zdslna kontrole i warto o tym pamietac a nie zakladac ze jest inaczej. Zreszta wystarcxy jak widac odciac dostep do satelity i juz lezymy. U nas jest jeszcze latwiej bo gro zamowien idzie do USA. Wstrzymsnie dostaw ammo czy zwyklych czesci zsmiennych i nie mamy lotnictwa i polowy cxolgow a nasze himarsy mozemy schowac w stodole. Tsk wyglada u nas dywersyfikacja. Aha Korea nsm tu nie pomoze bo sama jest zalezna od USA.
Luunapark7Marek
Kupcie więcej Tarantul
Gruders
Aha. Pan Generał mówi BSL zamiast BSP. Czyli stara nomenklatura w głowie. Jak na razie BSP kuleje. Kuleje szkolenie, BSP mikro (wielowirnikowce) to tylko i wyłącznie prywatna inicjatywa oddolna żołnierzy którą można się pochwalić na FB lub w mediach, BSP klasy mini funkcjonują jako tako(jest światło w tunelu dzięki gen. Bodnarowi). OPL na razie jak na lekarstwo a żołnierze nadal kopią na zajęciach szczeliny przeciwlotnicze będące zbiorowymi mogiłami w przyszłości bo nikt nie zmienił jeszcze doktryn i nadal działamy jak za czasów LWP.
Polak Mały
"Jednocześnie mogę potwierdzić, że w AU podjęliśmy czynności mające na celu zagwarantowanie rozwoju rakiety Piorun. Jesteśmy już po pierwszych rozmowach z producentem rakiet, w trakcie których omówiliśmy kierunki modernizacji tego efektora. Pragnę w tym miejscu zapewnić, że PPZR Piorun pozostanie MANPADS-em "" oby jak najszybciej Piorun NG trafił do WP i sojuszników. Ale co z Grzmotem- rakiecie o zasięgu ok 10km?
Kong
To jest naprawdę interesujące. Miliardy są wydawane na wielką skalę – wystarczy spojrzeć na Apache, F-35, Wisłę itd. Uważam, że to słuszny kierunek. Jednak zastanawia mnie, dlaczego nie można zlecić firmie WB Electronics opracowania średniego i ciężkiego drona. To prywatne przedsiębiorstwo, które tworzy produkty cieszące się międzynarodowym zainteresowaniem. Dlaczego więc nie można przeznaczyć 300 milionów złotych na budowę prototypów? Dla porównania Apache, F-35 i Wisła I+II kosztowały około 120 miliardów złotych. A przecież nie uwzględniliśmy jeszcze innych kosztownych projektów, takich jak K2 czy FA-50. Zamiast tego męczymy się z pozyskaniem drona PGZ-19R, który prawdopodobnie nigdy nie wejdzie do służby.
Prezes Polski
Obawiam się, ze WB nie jest w stanie zaprojektować dużego drona. W przeciwieństwie do latadełka typu warmate, czy flyeye to jest w praktyce samolot. Tu potrzeba kompetencji typowo lotniczych, konstruktorskich i technologicznych. WB mogłoby dostarczyć (teoretycznie) systemy komunikacji, kontroli lotu, system walki etc. czyli... elektronikę i soft.
Szwejk85/87
Konstrukcja samolotu jest przerabiana na pierwszych latach wielu kierunków inżynierskich i nie jest żadnym problemem. Nawet znalezienie producenta lekkiego samolotu nie jest problemem w Polsce. W Polsce problemem jest ustalenie jaki ten samolot ma być, jaką rolę ma spełniać i do czego służyć. Nawet ustalenie komu będą podlegać jednostki wyposażone w bezzałogowe samoloty rozpoznawcze jest mocno dyskutowane. A WB ? Jest prywatną firmą, ktoś zapłaci ? WB zatrudni inżynierów i przedstawi gotowy produkt w najkrótszym możliwym terminie. Nikt nie chce zapłacić ? Nie ma produktu, tak to działa.
Nihoo
Może i samolot. Ale to nie odrzutowiec ze wszystkimi systemami. Duży dron różni się od małego głównie zasięgiem i ilością systemów, które można w niego wbudować. Natomiast sama funkcja latania jest identyczna. Są polskie firmy projektujące i budujące samoloty/szybowce - to dobra kadra dla WB do stworzenia zespołu projektującego dużego drona.
Szwejk85/87
Czas mija, decyzji nie ma, zaraz wszyscy Ukraińcy wyjadą z Ukrainy lub zginą, armia putlerowska stanie nad Bugiem, putler zarząda Lublina, Siedlec, Warszawy, Białegostoku i Łodzi, bo to są rosyjskie miasta. Skąd wiadomo że to rosyjskie miasta ? Na przykład w Warszawie stoi cytadela warszawska, most Mikołajewski, pałac Stalina, cerkwie i pałac saski niedługo będzie stał. A to wszystko zbudowali rosyjscy władcy lub rosyjscy obywatele. Koniec wykładu.
user_1076044
Plan jest taki likwidacja strategicznych inwestycji zainicjowanych przez PiS takie jak CPK elektrownie atomowe unieważnienie produkcji 1000 K2PL oraz K9PL 1400 BWP BORSUK 500 Himarsów zamiast tego jakieś betonowe klocki chyba po to żeby było gdzie postawić pizzę noszoną przez Jońskiego i Szczerbę
Luunapark7Marek
zgadzam się z Tobą, taki jest cel... pozory robienia czegoś...
Prezes Polski
Nawet PiS zrezygnował z narracji o rezygnacji z tych inwestycji. Dlaczego? CPK i elektrownie atomowe są w budowie, wydatki zbrojeniowe rosną i beda rosnąć. A k2, borsuki, himarsy - wszystko jest w trakcie, nikt nie mówi o rezygnacji, wiec o czym ty piszesz?
Szwejk85/87
Strategiczne inwestycje zainicjowane przez PiS to w większości kawałki papieru nie mające żadnego odzwierciedlenia w rzeczywistości. Cały sprzęt jaki zaplanował do zakupu PiS jest zapłacony i systematycznie odbierany. Himarsy nie są kupowane bo amerykanie nie chcą produkcji w Polsce Nawet najprostrzych elementów tej wyrzutni. CPK, PiS stworzył całe kilogramy dokumentów na temat CPK, osiem lat wykupował ziemię, wydał na to masę publicznych pieniądze i nic więcej. W realu PiS zostawił w spadku wykupioną ziemię i parę kilogramów makulatury...
Korsarz
Znamienne : "Chciałbym w tym miejscu podziękować tym wszystkim, którzy (na szczęście nieskutecznie) zabiegali o oddzielne prowadzenie programów Wisła i Narew, z dwoma różnymi systemami dowodzenia. Im bardziej byli na „nie”, tym większa była motywacja naszego zespołu." Im bardziej polski przemysł chciał "wcisnąć" jakieś rozwiązanie tym bardziej lobbowaliśmy amerykańskie. Nie będziemy przecież ulegać naciskom.
Szwejk85/87
Ambitne plany głębokie analizy i prace koncepcyjne... A Borsuka ani widu, ani słychu. Papiery szeleszczą, oficerowie awansują, jest pięknie.... tylko szkoda tych żołnierzy w BWP1
Essex
Ibcs jest tak swietny ze nikt poza nami go nie zamaeia bo nikt nie chce byc zslezny od oncego panstwa.
Był czas_3 dekady
O p/lot SONIE cisza :-(